անհանգստության առաջացման ֆիզիկական պատճառներ - բժշկական ուղեցույց

Ի՞նչ է անհանգստության առաջացման ֆիզիկական պատճառներ:

Անհանգստության ֆիզիկական պատճառները ներառում են օրգանիզմի կենսաբանական գործընթացներ, որոնք ուղղակիորեն ազդեցություն են ունենում նյարդային համակարգի և հորմոնալ հավասարակշռության վրա։ Հիմնականում դա կապված է գերէքստրեսի, նեյրոտրանսմիտերների (սերոտոնին, ԳԱՄԿ, նորադրենալին) անհավասարակշիռ արտադրության, ինչպես նաև վահանակային գեղձերի (հիպոթալամուս-հիպոֆիզ-մակերեսային գեղձ) խանգարումների հետ։ Գիտական տվյալների համաձայն՝ քրոնիկ բորբոքումները, թիրեոիդ հորմոնների անբավարարությունը կամ գերարտադրությունը, ինչպես նաև սրտանոթային համակարգի խանգարումները կարող են առաջացնել ֆիզիկական անհանգստություն՝ առանց հոգեբանական գործոնների։ Մասնագիտական ուսումնասիրությունները ցույց են տալիս, որ մագնիսառեզոնանսային շերտագրությամբ հայտնաբերվում են ամիգդալայի (մնդավի) գերգրգռվածություն և պրեֆրոնտալ կեղևի ակտիվության նվազում՝ ֆիզիկական անհանգստության դեպքում։

Հիմնական բնութագրերը

Ախտանիշներ

• Ֆիզիկական գերճնշում՝ մկանների լարվածություն, դող, անքունություն կամ հիպերսոմնիա (գերճնշման հետևանքով)։
• Սրտանոթային համակարգի խանգարումներ՝ տախիկարդիա (սրտխառնոց >100 զ/ր), հիպերտենզիա (ճնշում >140/90 մմ սս․), կրծքավանդակի ցավեր՝ առանց ֆիզիկական բեռնվածության։
• Մարսողական խանգարումներ՝ սրտխառնոց, փսխում, փորլուծություն կամ փորկապություն՝ սիմպաթիկ նյարդային համակարգի գերգրգռվածության հետևանքով։
• Շնչառական սիմպտոմներ՝ հիպերվենտիլացիոն սինդրոմ (հաճախ շնչառություն >20 շնչ/ր), կրծքավանդակի սեղմման զգացում՝ առանց թոքային հիվանդության։
• Նյարդաբանական դրսևորումներ՝ գլխապտույտ, մատների մատնատում (պարեսթեզիա), լույսի կամ ձայնի նկատմամբ գերզգայունություն։
• Իմունային և մաշկային ռեակցիաներ՝ քոր, էկզեմայի սրացում, հաճախակի վարակներ՝ կորտիզոլի բարձր մակարդակի հետևանքով։
• Միզասեռական համակարգի խանգարումներ՝ հաճախակի միզարկում (պոլիուրիա), սեռական ֆունկցիայի խանգարումներ (լիբիդոյի նվազում, էրեկտիլ դիսֆունկցիա)։
• Էներգետիկ դեֆիցիտ՝ քրոնիկ հոգնածություն, մկանային թուլություն՝ միտոքոնդրիալ դիսֆունկցիայի կամ հիպոթիրեոզի հետևանքով։

Բուժման մեթոդներ

• Դեղորայքային բուժում՝
  • Սելեկտիվ սերոտոնինի վերամշակման ինհիբիտորներ (ՍՍՎԻ)՝ ֆլուոքսետին, սերտրալին (կարգավորում են սերոտոնինի մակարդակը)։
  • Բենզոդիազեպիններ (ալպրազոլամ, դիազեպամ)՝ կարճատև օգտագործման համար՝ ԳԱՄԿ ռեցեպտորների ակտիվացման միջոցով։
  • Բետա-պաշարիչներ (պրոպրանոլոլ)՝ տախիկարդիայի և դողի դեմ։
• Հորմոնալ թերապիա՝ լևոթիրոքսին (հիպոթիրեոզի դեպքում), հիդրոկորտիզոն (Ադդիսոնի հիվանդություն)։
• Ֆիզիոթերապիա՝
  • Բիոֆիդբեք թերապիա՝ սրտի ռիթմի և մկանային լարվածության կարգավորում։
  • Տրանսկրանիալ մագնիսական խթանում (rTMS)՝ պրեֆրոնտալ կեղևի ակտիվության կարգավորում։
• Սննդային միջամտություններ՝
  • Մագնեզիումի և վիտամին B-ի հարկադիր ընդունում (մկանների ռելաքսացիա)։
  • Միջերկրածովյան դիետա՝ օմեգա-3 ճարպաթթուների բարձր պարունակությամբ (հակաբորբոքային ազդեցություն)։
• Ֆիզիկական վարժություններ՝ յոգա, պիլատես (վագուս նյարդի խթանում), աերոբիկ վարժություններ (էնդորֆինների արտադրություն)։
• Ժողովրդական միջոցներ (համատեղ բժշկի հետ)՝
  • Խուլաֆի թուրմ (1 գդալ 200 մլ եռման ջրի վրա՝ օրվա ընթացքում 2 անգամ)։
  • Լավանդայի յուղի ինհալացիա (անքսիոլիտիկ ազդեցություն)։
  • Վալերիանի արմատի թուրմ (1 գդալ 1 բաժակ ջրի վրա՝ գիշերային քնի բարելավման համար)։
• Հոգեբանական աջակցություն՝ կոգնիտիվ-վարքային թերապիա (ԿՎԹ)՝ ֆիզիկական ախտանիշների վերահսկման ուսուցում։

Կանխարգելում

• Ճիշտ սնունդ՝ շաքարի և կոֆեինի սահմանափակում (խուսափել գերէքստրեսից), սելենի և ցինկի հարուստ սնունդ (հատիկներ, ծովամթերք)։
• Քնի հիգիենա՝ 7-9 ժամ քուն օրվա ընթացքում, մելատոնինի բնական արտադրության խթանում (մութ և հով սենյակ)։
• Ֆիզիկական ակտիվություն՝ օրվա ընթացքում առնվազն 30 րոպե միջին ինտենսիվության վարժություններ (յոգա, քայլք)։
• Ստրեսի կառավարում՝ մեդիտացիա, դիպ շնչառություն (4-7-8 մեթոդ)՝ վագուս նյարդի տոնուսի բարձրացում։
• Ռեգուլյար